مسجد فقط ساختمان نیست
مسجد را نباید فقط با دیوار، گنبد و محراب تعریف کرد.
مسجد، پیش از آن‌که یک ساختمان باشد، یک «شبکهٔ انسانی» است؛ شبکه‌ای از امام جماعت، مردم، خانواده‌ها، جوانان، خیرین، نخبگان و فعالان محله.
اگر این شبکه شکل نگیرد، مسجد ممکن است زیبا و پرمراسم باشد؛ اما الزاماً اثرگذار نیست.
مسجد جامعه‌پرداز سه ویژگی دارد:
مردم محله را می‌شناسد؛
مسائل واقعی آن‌ها را می‌فهمد؛
برای حل این مسائل، مشارکت ایجاد می‌کند.
در چنین مسجدی، امام جماعت فقط سخنرانی نمی‌کند؛ بلکه میان مردم ارتباط برقرار می‌کند، ظرفیت‌ها را شناسایی می‌کند و به هرکس نقشی متناسب با توانایی‌اش می‌دهد.
یک مسجد ممکن است هر شب نماز جماعت داشته باشد، اما اگر از مشکلات خانواده‌های محله بی‌خبر باشد، هنوز به معنای کامل کلمه «مسجد اجتماعی» نشده است.
مسجد زمانی زنده است که:
جوان محله در آن دیده شود،
خانواده در آن احساس پناه کند،
نیازمند در آن تحقیر نشود،
اختلاف‌ها در آن به گفت‌وگو تبدیل شود،
و مردم برای آبادانی محله، خودشان را مسئول بدانند.
مسجد جامعه‌پرداز یعنی مسجدی که از مردم فقط حضور در مراسم را نمی‌خواهد؛ بلکه آن‌ها را برای ساختن زندگی بهتر کنار هم قرار می‌دهد.
ادامه دارد…