جهان، آیه و آینهٔ خداست. آیه بودن یعنی موجودات، انسان را به سوی خدا راهنمایی میکنند؛ آینه بودن یعنی هر موجود، به اندازهٔ ظرفیت خود، پرتوی از کمال الهی را نشان میدهد.
اما آینه، صاحب تصویر نیست و نشانه، عین صاحب نشانه نیست. بنابراین، دیدن آثار خدا در عالم نباید به یکیدانستن خدا و مخلوقات بینجامد.
از سوی دیگر، جداکردن کامل عالم از خدا نیز درست نیست؛ زیرا موجودات در هر لحظه، در اصل وجود و آثار خود به فیض او وابستهاند.
راه درست، جمع میان دو حقیقت است: خداوند از مخلوقات منزّه و برتر است، اما هیچ موجودی نیز از فیض و احاطهٔ او بیرون نیست.
انسان موحد در هر پدیده، نشانی از خدا میبیند؛ ولی در هیچ پدیدهای خدا را محدود نمیکند.
نظر، پرسش یا پیشنهاد
هنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده است؛ شما اولین نفر باشید.