یکی از پایین‌ترین مراتب اخلاص آن است که انسان تمام توان خود را در عبادت و اطاعت به کار گیرد، اما در برابر خداوند برای عمل خویش طلبکار نباشد.

انسان هر اندازه عبادت کند، نمی‌تواند حق کامل بندگی را ادا نماید؛ زیرا اصل وجود، فرصت، قدرت، سلامت و امکان عبادت همگی عطای خداوند هستند. بنابراین، بنده نمی‌تواند عمل خود را سرمایه‌ای مستقل بداند و در برابر خداوند برای آن مطالبهٔ پاداش کند.

این نگاه، به معنای بی‌ارزش‌دانستن تلاش و عبادت نیست؛ بلکه به معنای شناخت نسبت حقیقی بنده و پروردگار است. انسان باید کوشش کند، اما بداند که توفیق کوشش نیز از جانب خداست.

عبادت خالص، انسان را متواضع می‌کند. هرچه عبادت بیشتر شود، احساس مالکیت انسان نسبت به عملش کمتر می‌گردد. او به جای آنکه بگوید «من چنین کردم»، می‌گوید: «خداوند توفیق داد که چنین کنم.»

از اینجا روشن می‌شود که اخلاص با خودبینی ناسازگار است. کسی که پس از عبادت، خود را برتر از دیگران می‌بیند، هنوز از آفت نفس رها نشده است؛ زیرا عبادت باید انسان را به خدا نزدیک کند، نه به تصویر بزرگ‌تری از خودش.